Waziri wa Afya, Maendeleo ya Jamii, Jinsia, Wazee na Watoto Mheshimiwa Dkt. Dorothy Gwajima akiwa ziara ya kikazi katika Taasisi ya Saratani Ocean Road (ORCI), amepongeza jitihada kubwa za uboreshwaji wa huduma na upatikanaji wa dawa za kutibu saratani uliokua kutoka asilimia 4 mwaka wa fedha 2014/2015 na kufikia asilimia 96 kwa mwaka wa fedha 2019/2020.

Mheshimiwa Waziri Mheshimiwa Dkt. Dorothy Gwajima akiwa katika ziara ya kikazi ORCI, amesema kuwa lengo lake ni kujionea hali ya utoaji wa huduma, changamoto na mwelekeo kwa ujumla pamoja na kuwapongeza na kuwatakia utekelezaji mwema wa ilani ya chama tawala katika awamu ya tano wataalamu wote wa afya nchini hususani mabingwa katika ngazi zote.

Mheshimiwa Waziri Dkt. Dorothy amesifu hatua zinazochukuliwa na Taasisi ya saratani katika kupunguza idadi ya rufaa za nje ya nchi kutokana na huduma hizo kupatikana hapa nchini, pamoja na kuongezeka kwa idadi ya wagonjwa wa mataifa ya nchi jirani wanaofika na kutibiwa katika Taasisi ya Saratani Ocean Road, amesema, azma ya Serikali ni kuzifanya Taasisi zetu ziwe na uwezo wa kipekee wa kutoa huduma bora zinazoweza kuwavuta raia wa mataifa makubwa kuja kutibiwa katika mahospitali yetu nchini. Pia, amesifu kwa Kiasi kikubwa utekelezaji wa ilani ya chama tawala kwa kusaidia idadi kubwa ya wananchi wasio na uwezo wa kulipia matibabu ya saratani kwa kutoa misamaha ya dawa na matibabu. Misamaha kwa wanufaika iliyotolewa na Taasisi iliongezeka kutoka wanufaika 194,470 mwaka 2015/16 hadi kufikia wanufaika 495,538 mwaka 2019/20

Mkurugenzi wa Taasisi ya Saratani Ocean Road Dkt. Julius Mwaiselage awali ya yote, alimkaribisha Waziri Gwajima, na kumpongeza kwa kuteuliwa kwake kuwa mbunge na kisha kuwa Waziri wa Wizara ya Afya, Maendeleo ya Jamii, Jinsia, Wazee na Watoto, ambapo alimuahidi kuwa ORCI itashirikiana naye kuhakikisha kuwa malengo ya Serikali na ilani ya Chama Tawala yanatekelezwa kwa ufanisi.

Mkurugenzi Dkt. Mwaiselage alielezea mafanikio na changamoto mbalimbali zinazoikabili Taasisi ya Saratani pamoja na mikakati inayofanywa kukabili changamoto hizo. Ambapo, alimuomba Mheshimiwa Waziri kusaidia katika utatuzi wa changamoto ambazo upo katika ngazi ya Wizara ikiwamo utozwaji wa kodi wa vipuri vya vifaa tiba vinapoingizwa nchini kwa ajili ya kutengeneza vifaa tiba na pia ucheleweshwaji wa utoaji wa dawa na vifaa tiba hivyo

Mheshimiwa Waziri Dkt. Dorothy Gwajima akiwa na Mkurugenzi wa Taasisi ya Saratani Ocean Road wakitembelea kuangalia utendaji kazi wa duka la dawa OCP.

Mwamko wa wananchi kujitokeza kufanyiwa uchunguzi wa awali wa saratani ya matiti unazidi kuongezeka kwenye jamii hadi kwa kundi la wanaume.

Leo katika Ofisi za Efm na TV E zaidi ya watu 1,000 wamejitokeza kuchunguza afya zao ambapo kati ya hao wanaume ni zaidi ya 100.

Akizungumza na waandishi wa habari, Mkurugenzi wa Huduma za Kinga ya Magonjwa ya Saratani wa Taasisi ya Saratani Ocean Road (ORCI), Dk. Crispin Kahesa, amesema hiyo inaonesha wazi kwamba elimu juu ya magonjwa ya saratani inazidi kufika kwenye jamii.

Amesema saratani ya matiti inashika nafasi ya pili kwa idadi kubwa ya wagonjwa wanaowaona na kuwatibu Ocean Road na kwamba kwa mwaka takriban wagonjwa 800 huwa ni wenye saratani ya matiti.

“Mwezi Oktoba, kila mwaka duniani ni mahususi kwa ajili ya uelimishaji na uchunguzi wa saratani ya matiti, ili kuweza kuwagundua na kuwatibu mapema wagonjwa.

“Ikiwa ni sehemu ya kuadhimisha, ORCI tumeshirikiana na Efm na TV E katika kuhitimisha kampeni ambayo tumeifanya mwezi mzima. Kampeni hii imetutia moyo, tunashukuru vyombo vya habari vimetusaidia…

“Si kitu cha kawaida kina baba kujitokeza kwa wingi namna hii hasa maeneo ya mijini ikizingatiwa pia ni mwisho wa wiki, hapa tumeweka vituo sita vya kufanya uchunguzi wa awali, vifaa na wataalamu tupo,” amesema.

Ameongeza “Tunapenda kuhamasisha jamii washiriki uchunguzi wa awali ni bure kwa wale ambao hawatapata fursa kushiriki hapa leo,  tunawakaribisha kufika ORCI kule tunaendelea kutoa huduma hii kila siku.

Dk. Kahesa ambaye pia ni Mbobezi wa Magonjwa ya Saratani amesema huduma za uchunguzi wa saratani ya matiti zinapatikana nchi nzima ambapo Serikali imeweka mtandao wa vituo zaidi ya 700.

“Ocean Road ina wabobezi na vifaa vingi na huwa tunafanya huduma hizi za mkoba tunaifikia jamii kwenye makazi yao, tunatoa elimu kuhusu visababishi vinavyoweza kuongeza hatari ya mtu kupata saratani, tunahamasisha Jamii kujenga tabia ya kuchunguza mara kwa mara.

“Kwa sababu inaweza kugundua mapema na inapogundulika mapema inatibika na mtu kupona kabisa, sasa hivi Tanzania tunao mashujaa waliotibiwa na kupona baada ya miaka 20,” amebainisha.

Naye, Daktari Mbobezi wa Tafiti za Saratani wa Kitengo cha Uchunguzi wa Magonjwa ya Saratani ORCI, Kandali Samwel, amesema ingawa tafiti zinaonesha wanawake ndiyo huathiriwa zaidi na saratani ya matiti, inapowaathiri wanaume huwa kali kidogo.

“Kitaalamu tunasema inakuwa addresive’ yaani inasambaa kwa haraka zaidi kuliko kwa wanawake, kwa sababu

mwenendo wa matibabu yao huwa tofauti na wanawake,” amesema.

Ameongeza “Hamasa kubwa tunayosisitiza ni watu kuchunguza mapema ili kuokoa maisha, kwani ikigundulika mapema inatibika na kupona kuliko mtu anapochelewa.

“Changamoto kubwa tunayoiona kwenye Taasisi yetu ni watu kufika wakiwa wamechelewa na ugonjwa ukiwa upo katika hatua za juu,” amesema Dk. Kandali.

Meneja Mkuu wa Efm na TV E, Mohamed Lukwili amesema huo ni mwanzo wa ushirikiano kati yao na Ocean Road katika kuifikia jamii.

“Tulianza ushirikiano baada ya sisi wafanyakazi wa Efm na TV E kwenda Ocean Road, kufanyiwa uchunguzi wa awali wa magonjwa ya saratani, tukaona isiishie pale kwa sababu vyombo vya habari vinatazamwa kama muhimili wa nne kwenye nchi yetu, tunasikilizwa na wengi, maana yake tuna nafasi kubwa kushawishi watu wafahamu hali zao.

“Hivyo, leo  tumewakusanya wanaume kwa wanawake ili wapate nafasi ya kupima saratani ya matiti na tezidume kwa wanaume, tangu saa mbili asubuhi hadi kufikia saa tisa jioni, tumeandikisha watu wapatao 1,400, lengo letu ni kuwezesha wengi zaidi wafanya uchunguzi hata wakifika 2,000 tutawahudumia.

“Kwa sababu tunafahamu saratani ni ugonjwa unaotesa ndugu zetu wengi Tanzania, tunapopata wananchi wengi zaidi inamaanisha waligundulika mapema tutakuwa tumeokoa wengi zaidi,” amesema.

Ameongeza “Mwamko ni mkubwa wamefika hata wenye umri wa miaka chini ya 18 jamii imeelimika kwamba magonjwa haya si tu yanatesa wazee bali hata watu wa rika nyinginezo wanaathirika.

Jamii imeaswa kuacha kuwakatizia matibabu wagonjwa wa saratani kwa lengo la kuwapeleka kwenye maombi, tiba za asili na waganga wa jadi kwani wanaweza kuwasababishia madhara makubwa zaidi ikiwemo kifo.

Hayo yameelezwa leo Jijini Dar es Salaam na Mkurugenzi Mtendaji wa Taasisi ya Saratani Ocean Road Dkt Julius Mwaiselage katika mafunzo kwa mashujaa wa saratani ya matiti yaliyofanyika Taasisini hapo ambapo yanalenga kuendelea kutoa elimu kwa jamii kuhusu madhara ya saratani na jinsi ya kujikinga ambapo mwezi oktoba umetengwa mahususi katika kutoa elimu ya saratani kwa jamii.

Dkt. Mwaiselage amewataka waganga wa tiba za asili na watu wa maombezi kutowazuia wagonjwa wa saratani kuendelea kuhudhuria matibabu yao hospitali na pale wanapowapa dawa kushauriana kwanza na Daktari ili ijulikane dawa wanazotoa zinatibu ugonjwa gani.

“Nitoe wito kwa hawa wanaotoa tiba mbadala iwe ni maombi au wanaotangaza kuwa wanadawa za kutibu saratani kuacha kabisa kuwazuia wagonjwa wa saratani kuendelea na matibabu ambayo wanapatiwa na Taasisi ya Ocean Road kwani wanatupa wakati mgumu wa kuwatibu wagonjwa kutokana na kurudi hospitali wakiwa katika hatua ya tatu na nne ambayo ni changamoto kwa mgonjwa kupona”Amesema Dkt Mwaiselage.

Aidha amesema kwa sasa serikali imeboresha huduma za Afya katika Taasisi hiyo ikiwemo upatikanaji wa dawa, na vifaa tiba ikiwemo mashine za kisasa ambapo wagonjwa wanaweza kupata matibabu na kupona kabisa

Ameongeza kuwa kwa sasa huduma ya kutibu saratani ya matiti ambayo inashika nafasi ya pili kwa asilimia 15 kati ya wagonjwa wa saratani elfu 42 kila mwaka inatibika kwa kukuondoa tu uvimbe bila kukata titi lote na kwa waliokatwa titi tayari kuna Madaktari walioenda kupatiwa mafunzo nchini China na wakirudi watawafanyia upasuaji wa kurudisha titi.

Aidha katika mafunzo hayo pia kutatolewa elimu ya jinsi ya kuishi na saratani ndani ya jamii ikiwemo kunyanyapaliwa haswa kwa wale wanaokatwa titi, imani potofu kuwa saratani haiponi na matangazo ya kwenye mitandao ya uwepo wa dawa za kutibu ugonjwa wa saratani kutokana na wagonjwa wa saratani kuchukua mda mrefu kupona kwa kuzingatia taratibu za hospitali.

Hata hivyo amesema huduma za matibabu ya saratani zimeboreshwa katika kipindi hiki cha awamu ya 5 ambapo kila mwaka bajeti ya zaidi ya shilingi Bilioni 7 hutengwa kwa ajili ya dawa za saratani na kusababisha wagonjwa wa saratani kuishi kwa muda mrefu.

Dkt Mwaiselage amesema katika kipindi hiki cha mwezi mmoja cha kuhamasisha jamii kuhusu ugonjwa wa saratani watatoa huduma ya uchunguzi wa saratani na elimu kwa wananchi ili wajichunguze wenyewe pamoja na kuwasisitiza kuwahi hospitali mapema pindi wanapoona dalili za ugonjwa wa saratani.

Sambamba na hayo amesema baada ya kuboresha kwa huduma za Afya katika Taasisi hiyo kwa kipindi cha mwaka 2015 hadi 2020 wamekuwa wakipokea wagonjwa elfu 55 kila mwaka tofauti na awali walipokuwa wanapokea wagonjwa elfu 33 huku wanaotibiwa na kupona ni asilimia 60 tofauti na awali walikuwa wanapona asilimia 20 tu.

Kwa upande wake Meneja Kitengo cha Uchunguzi wa Saratani Dkt Maguha Stephen amesema sababu zinazochangia kuongezeka kwa saratani ya matiti ni pamoja na wanawake kutonyonyesha kwa muda mrefu, kuacha kunyonyesha kabla ya miaka 2, aina ya ulaji wa vyakula ikiwemo vile vya mafuta, kupata hedhi mapema na kurithi.

Dkt Maguha amesema ugonjwa wa saratani bado ni tishio Duniani ambapo kila mwaka hupatikana wagonjwa milioni 18 hivyo jamii inapaswa kujilinda dhidi ya ugonjwa wa saratani hususani ya matiti ambayo kwa kiasi kikubwa huadhiri wanawake kwa asilimia 99 na wanaume kwa asilimia 1 kwa kula vyakula vya mboga mboga, samaki kunyonyesha kwa wakati na kufanya uchunguzi wa saratani mara kwa mara.

Nao baadhi ya mashujaa wa saratani waliohudhuria katika mafunzo hayo akiwemo Halima Mwaipopo ambaye ametibiwa miaka 18 sasa kwa kukatwa titi lake amesema kwa sasa anajisikia kupona kabisa na hiyo inatokana na kuzingatia taratibu zote alizokuwa anaelekezwa na Daktari pamoja na kutokata tamaa licha ya unyanyapaa aliokuwa anaupata ndani ya jamii alijipa moyo na kumuomba Mungu.

Shujaa wa Saratani Nyakolema Silla amtoa wito kwa wagonjwa wa saratani kutokata tamaa na kuzingatia hatua zote za matibabu wanazoelekezwa na Daktari pamoja na kukubaliana na hali zao kwani itawasaidia kuishi na jamii bila kujali changamoto za kunyanyapaliwa

Chanzo: https://mtezamedia.wordpress.com/2020/10/01

Mwezi wa Uhamasishaji wa Saratani ya Matiti, unaadhimishwa kote ulimwenguni ifikapo kila Oktoba, maadhimisho hayo hulenga kusaidia kuongeza umakini na msaada wa elimu kwa wanawake, ugunduzi wa mapema na pia huimarisha upatikanaji wa matibabu wa mapema wa ugonjwa huu baada ya kugundulika mapema.

Idara ya kinga na uchunguzi wa Saratani ya Taasisi ya Saratani Ocean Road pia, imeadhimisha mwezi wa uelimishaji wa Saratani ya matiti duniani. Oktoba inafahamika duniani kote kuwa ni mwezi maalumu wa kuadhimisha mapambano dhidi ya Saratani ya matiti.

Idara ya Kinga na Uchunguzi wa Saratani iliaandaa semina maalumu kwa wanawake mashujaa

Mkurugenzi Mtendaji wa Taasisi ya Saratani Dr. Mwaiselage akizungumza na washiriki wa semina

mnamo tarehe 01/10/2020 lenye dhumuni kuu la kuwapa elimu ya Kinga na ufahamu wa njia stahiki za kujichunguza au kufanyiwa uchunguzi wa awali wa saratani ya Matiti. Ujumbe mkuu wa maadhimisho ya mwezi huu ni ‘Ushirikiano wa pamoja katika kinga na tiba’.

Mkurugenzi Mtendaji wa Taasisi ya Saratani Dr. Mwaiselage akizungumza na washiriki wa semina

Akizungumza na washiriki wa semina, Mkurugenzi Mtendaji wa Taasisi ya Saratani Ocean Road alieleza kuwa, Kuna visa vipya milioni 1.38 na vifo 458,000 kutokana na saratani ya matiti kila mwaka (IARC Globocan, 2008) duniani kote. Saratani ya matiti ni saratani ya kawaida kwa wanawake ulimwenguni kote, katika nchi zilizoendelea na zinazoendelea. Katika nchi zenye kipato cha chini na cha kati matukio yamekuwa yakiongezeka kwa kasi katika miaka ya hivi karibuni kutokana na kuongezeka kwa umri wa kuishi, kuongeza ukuaji wa miji na ubadilikaji wa mitindo ya maisha kama ilivyo nchi za magharibi.

Mkurugenzi Mtendaji wa Taasisi ya Saratani Dr. Mwaiselage akizungumza na washiriki wa semina

Hivi sasa kuna ujuzi wa kutosha katika ugunduzi na tiba za saratani ya matiti, hata hivyo, kugundua mapema ugonjwa huo ni sababu kuu na ya msingi katika kudhibiti na kuitibu saratani ya matiti. Ikiwa saratani ya matiti inagunduliwa mapema, na ikiwa utambuzi na matibabu ya kutosha yanapatikana, kuna nafasi nzuri kwamba saratani ya matiti inaweza kuponywa na mgonjwa kuendeleza kuishi katika hali ya kawaida kabisa.

Dr Mwaiselage alitumia semina hilo, kutoa shukrani za dhati kwa Serikali ya awamu ya Tano inayoongozwa na Mheshimiwa John Joseph Pombe Magufuli kwa kutekeleza kivitendo mipango kamili ya kudhibiti saratani kwa ununuzi wa vifaa tiba na sapoti inayoendelea katika miradi mipya na hali ya upatikanaji wa dawa za kutibu Saratani nchini na hasa hasa katika Hospitali ya Ocean Road

Wakizungumza na washiriki, watoa mada katika semina, Sister Mary Haule na Sister Genoveva Mlewa waliwaasa wanawake wote kujenga utaratibu wa kupima mapema. “Ikiwa itachelewa kugunduliwa, hasa inapokuwa katika hatua ya tatu na nne, hapo hulazimika kutibiwa kwa matibabu ya tiba shufaa, ambapo, utunzaji mzuri wa kupunguza mateso ya wagonjwa na familia zao hufanyika”. Kwa msingi huo, waliwaasa wanawake wote, kuweka utaratibu wa kujichunguza na kufika hospitalini mapema kuweza kuchunguzwa, na ili wanapobainika wapatiwe matibabu ya haraka na yenye manufaa

Akiongelea kuhusu madhara ya vifo, Mkurugenzi wa Idara ya Kinga na Uchunguzi, Dr Crispin Kahesa alisema, ”Vifo vingi (269,000) vinatokea katika nchi zenye kipato cha chini na cha kati, ambapo wanawake wengi walio na saratani ya matiti hugunduliwa katika hatua za mwisho kwa sababu ya ukosefu wa ufahamu juu ya kugundua mapema na vizuizi vya huduma za afya kwa mapema. Aliendelea kuwahimiza kina mama, kuratibu na kuhudhuria kliniki za uchunguzi wa Saratani mara kwa mara ili kujiepusha kuja kugundulika katika hatua za mwisho.

Mkurugenzi Idara ya Kinga, Dr. Kahesa akizungumza na washiriki wa semina

Katika maadhimisho ya mwezi huu, Taasisi ya Saratani Ocean Road, itaendelea na programu za uchunguzi na tiba za Saratani ya matiti kwa wanawake wote watakaofika katika kliniki ya uchunguzi na tiba iliyopo jengo la Block A. Tunawahimiza kwa wanawake wote kujumuika na kushirikiana na wahudumu wetu ili wapate kuchunguzwa na kujua mustakbali wa afya zao.

Upasuaji kuondoa uvimbe wa saratani bila kuondoa titi lote waleta ahueni kwa wagonjwa

Upasuaji wa kisasa wa kuondoa uvimbe wa saratani pasipo kuondoa titi lote lililoathirika umeleta ahueni kwa wagonjwa na kupunguza unyanyapaa nchini.

Yameelezwa hayo na Mkurugenzi Mtendaji wa Taasisi ya Saratani Ocean Road (ORCI), Dk. Julius Mwaiselage alipozungumza na waandishi wa habari katika mahojiano maalum, kuhusu mwezi Oktoba ambao ni maalum Kidunia kwa ajili ya uelimishaji, uhamasishaji, uchunguzi na matibabu ya saratani hiyo.

Mashujaa (wanawake waliotibiwa na kupona saratani ya matiti) na wale wanaoendelea na matibabu dhidi ya ugonjwa huo wakiongozwa na Mkurugenzi Mtendaji wa ORCI Dk Julius Mwaiselage pamoja na  Mkurugenzi wa Huduma za kinga ya Saratani wa Taasisi ya Saratani Ocean Road Dk Crispin Kahesa wakiinua Mkono juu kuashiria kuishinda Saratani ya matiti

Amesema wastani wa wanawake 100 wanaogundulika na saratani hiyo ikiwa katika hatua za awali, huondolewa uvimbe kwa njia ya upasuaji pasipo kung’olewa titi lote lililoathiriwa, kila mwaka.

Amesema huduma hiyo ilianza kutolewa rasmi mwaka 2016 nchini na wataalamu wa ORCI wakishirikiana na wenzao wa Hospitali ya Taifa Muhimbili (MNH- Mloganzila).

Dk. Mwaiselage amebainisha kwamba ORCI kila mwaka huona wagonjwa wa saratani ya matiti kati ya 600 hadi 700 ambapo hao 100 ambao ni sawa na asilimia 30 hutibiwa kwa kuondoa uvimbe pasipo kung’oa titi lote.

“Zamani kwa kuwa hatukuwa na mashine za kisasa za tiba mionzi, matibabu yalikuwa ni lazima kuondoa titi lote, changamoto nyingine tuliyokuwa tunakabiliana nayo ni wagonjwa hawa kuchelewa kuja hospitalini, walikuja ugonjwa ukiwa umefikia hatua za juu mno, haikuwa rahisi kupata matokeo mazuri ya tiba.

Mashujaa (wanawake waliotibiwa na kupona saratani ya matiti) na wale wanaoendelea na matibabu dhidi ya ugonjwa huo wakimsikiliza kwa makini Mkurugenzi Mtendaji wa ORCI Dk Julius Mwaiselage (hayupo pichani) alipokuwa akizungumza nao

“Lakini kutokana na maboresho yaliyofanywa na Serikali kwa kutumia mashine hii ya ‘Linear accelerator’, tunao uwezo wa kuchunguza na kutibu kwa kuondoa ule uvimbe tu na kuliacha titi, baada ya upasuaji huo mgonjwa anaendelea na matibabu ya mionzi kupitia mashine ya kisasa tuliyonayo hapa ORCI,” amesisitiza.

Amesema hata wale waliofanyiwa upasuaji na kuondolewa katika titi lote jitihada zinafanyika ambapo tayari wataalamu wapo nchini China wakijifunza jinsi ya kufanya upasuaji wa kupandikiza matiti.

“Corona imetuchelewesha, walikuwa wawe wameshamaliza masomo yao na kurejea nchini tayari kuanzisha huduma hii,” amebainisha.

Mkurugenzi Mtendaji wa Taasisi ya Saratni Ocean Road, Dk Julius Mwaiselage akizungumza na mashujaa hao

Amesema Shirika la Afya Duniani (WHO) linakadiria kila mwaka Tanzania kuna wagonjwa wapya 42,000 wa saratani aina zote, saratani ya matiti inaongoza duniani kote kwa kuathiri wanawake kwa asilimia 99, wanaume asilimia moja.

“Tanzania saratani ya matiti inashika nafasi ya pili kwa idadi kubwa ya wagonjwa, miaka 10 iliyopita ilikuwa inashika nafasi ya nne, tunaona inaongezeka kwa kasi,” amebainisha.

Amesema changamoto ambayo wanaiona hivi sasa kwenye jamii ni wimbi la taarifa potofu zilizopo kwenye mitandao ya kijamii, baadhi ya wagonjwa hushawishiwa kwenda kupata dawa za kienyeji ambazo hata hazijafanyiwa utafiti na hivyo huacha tiba za hospitalini.

Mkurugenzi wa Huduma za kinga ya Saratani wa Taasisi ya Saratani Ocean Road Dk Crispin Kahesa akizungumza jambo katika semina ya siku moja kwa mashujaa wa saratani ya matiti.

Chanzo: https://matukionamaisha.blogspot.com/2020/10/